Sektörde Haksız Rekabete Karşı Dev Adım: TÜRSAB’dan 10 Dev Platforma Dava!

Sektör bugünlerde biraz gergin, farkındasınız değil mi? Lobide fısıldaşmalar, WhatsApp gruplarında link paylaşımları gırla… Mevzu derin: TÜRSAB, aralarında Airbnb, Expedia, Agoda ve Hotels.com gibi devlerin olduğu 10 platforma karşı kılıçları çekti. “Haksız rekabet var, vergi yok, denetim yok, kapatalım bu dükkanları!” diyorlar.

Bir OTA uzmanı ve olarak bu durum beni hem heyecanlandırıyor hem de “Hadi ama, yıl gerçekten 2026 mı?” diye düşündürüyor. Gelin, bu “Fil vs. Karınca” savaşının operasyona ve bizim cüzdanlara yansımasını samimiyetle konuşalım.

Olayın hukuki tarafı net: 1618 sayılı kanun diyor ki; “Pazarlama ve rezervasyon yetkisi sadece benim belgeli acentamdadır.” Ama karşımızdaki devler ne acenta belgesi tanıyor ne de Türkiye’de vergi dairesinin yolunu biliyor. Biz burada her gece için konaklama vergisiyle, KDV’yle, personelin stopajıyla boğuşurken; bu platformların “denetlenemez” bir konfor alanında lead toplaması, kabul edelim ki yerel acentanın canını çok yakıyor.

TÜRSAB burada bir nevi “mahallenin abisi” rolüne soyunmuş. “Benim esnafım kan ağlarken, global devler kayıt dışı parsayı toplayıp gidemez” diyor. Haksız mı? Vergi ve adalet noktasında kesinlikle haklı. Ama dünya artık o kadar “global” ki, bu kapıları kapatmak rüzgara karşı ıslık çalmak gibi geliyor bana bazen.

Şimdi eğri oturalım doğru konuşalım; Expedia’yı veya Hotels.com’u bir sabah uyandığımızda “Erişim Engellendi” yazısıyla görürsek ne olur? Ben size söyleyeyim: Occupancy oranlarımız bir gecede tepe taklak olur. Çünkü biz yıllarca kendi markamızı, kendi rezervasyon motorumuzu güçlendirmek yerine, bu devlerin kucağına oturduk. Şimdi o kucak sarsılınca hepimizi bir panik aldı.

Tüketici mağduriyeti meselesi ise madalyonun diğer yüzü. Evet, bir sorun olduğunda karşınızda muhatap bulamamak tam bir kabus. Ama misafir neden bu platformları seçiyor? Çünkü kullanıcı deneyimi (UX) kusursuz, güven hissi (global çapta) yüksek ve her şey iki tıkla halloluyor. Bizim yerel acentaların bu hıza ve teknolojiye yetişmesi için mahkeme kararlarından çok daha fazlasına, yani gerçek bir dijital devrime ihtiyacı var.

TÜRSAB’ın bu hamlesi, Türkiye turizm ekosistemi için bir “uyandırma servisi” aslında. Kayıt dışı faaliyet gösteren, vergi vermeyen her yapı tabii ki denetlenmeli. Ama çözüm sadece “yasaklamak” mı? Booking.com örneğinde gördük; yasak geldi ama bir şekilde arkasından dolanıldı, olan yine yerel otelcinin RevPAR dengesine oldu.

Bence asıl soru şu: Biz neden kendi “milli” ve “teknolojik” devlerimizi yaratıp bu platformlarla sahadaki teknolojik gücümüzle rekabet edemiyoruz? Neden misafir bir acentayı aradığında hala fax kağıdı gibi prosedürlerle karşılaşıyor da, Airbnb’de 30 saniyede işini bitiriyor?

Bu hukuki mücadele kararlılıkla sürdürülecektir, buna şüphe yok. Ama mahkeme salonlarından çıkacak sonuç ne olursa olsun, operasyonun kalbindeki bizler için gerçek gerçeklik şudur: Misafir nerede kolaysa, oraya gider. Biz otellerimizi dijitalleştirmedikçe, kendi doğrudan satış kanallarımızı (Direct Booking) güçlendirmedikçe ve misafiri daha kapıdan girmeden HotelAI gibi sistemlerle tanıyıp sarmalamadıkça; bir dev gider, diğeri gelir.

Sektör paydaşlarına sormak lazım; biz bu devlerin “vergi muafiyetiyle” mi savaşmak istiyoruz, yoksa onların sunduğu “teknolojik konforla” mı yarışmak istiyoruz? İkisi çok farklı şeyler çünkü.

Biraz devrik, biraz sert oldu ama… Sektörün hali de şu an tam olarak bu dava dosyası gibi karmaşık. Ne dersiniz, bu hamle bizi gerçekten korur mu yoksa dünyadan biraz daha mı izole eder?